1Największa śmiertelność panuje u niemowląt w pierwszym roku życia. Ścisły badacz Esterlen¹1 w swej statystyce lekarskiej oblicza stosunek śmiertelności niemowląt w pierwszym roku życia na 30,32% wszystkich ogólnie wypadków śmierci. Z postępem lat stosunek ten o wiele korzystniejszym dla życia indywidualnego okazuje się, tak iż od dwóch do pięciu lat śmiertelność stanowi 15,03% ogólnej śmiertelności. Tym sposobem w ciągu pierwszych pięciu lat życia, łącznie z martwo urodzonymi, śmiertelność wynosi 45% ogólnej śmiertelności. Pomijając w obliczeniu liczbę noworodków martwo urodzonych, stosunek ten zmieni się na 40% ogólnej śmiertelności. Jak widzimy z tego, obliczenia statystyczne mogą być w różny sposób dokonywane, a stąd i wyniki tych obliczeń muszą być odmienne. Znaczne różnice, jakie spotykamy w obliczeniach statystycznych śmiertelności danego kraju przez różnych ekonomistów podawane, dają się tym sposobem tłumaczyć, że tablice jednych, obejmując tablice innych, wyłączają noworodków martwo urodzonych. Tak np.średni wiek Francuzów Duvillard podaje na 28 lat i 9 miesięcy, Deparcieux na 39 lat i 8 miesięcy, Price na 412.

2Przytoczymy tu tablicę wypadków śmierci i urodzin podług Esterlena z jego statystyki lekarskiej w przekonaniu, że ona może być dokładniejszą od innych, jako wyłącznie w celach naukowych dla lekarzy ułożona3.

3Z tablicy tej statystycznej przekonywamy się, że najniekorzystniejszy stosunek (liczby urodzin do śmierci) zachodzi we Francji. Stosunek ten, podług sprawozdań Dauvergne4 i innych roku bieżącego, zmienił się jeszcze bardziej na niekorzyść Francuzów. W 10 departamentach cyfry śmiertelności przewyższają cyfrę noworodków.

4Na 100 wypadków śmierci podług Esterlena5 rodzi się:

5W Szwajcarii 103;

6„ Frankfurcie 117;

7„ Francji 118;

8„ Sardynii 121;

9„ Bawarii 124;

10„ Belgii 124,9;

11„ Holandii 130;

12„ Anglii 144;

13„ Prusiech 148.

14Towarzystwa ubezpieczeń na życie, którymi wiek nasz słusznie chlubić się może, prowadzą ścisłe studia nad długowiecznością ludzi. Wyniki tych badań doprowadziły je do przyjęcia wieku prawdopodobieństwa za podstawę w swych obliczeniach.

15Wiek prawdopodobny każdego danego indywiduum obliczają na zasadzie następującego rachunku. Weźmy pewną ilość noworodków i śledźmy stopniowo ich ubytek, zanim ogólna ich cyfra zmniejszy się do połowy; rok wieku ich, w którym to nastąpi, będzie wiekiem prawdopodobnym dla innych indywiduów tegoż kraju. Przypuśćmy, że chcemy wiedzieć wiek prawdopodobny młodzieńca 18‑letniego. W tym celu należy zbadać, w którym roku połowa tysiąca indywiduów tegoż wieku wymiera; podług Deparcieux znajdziemy, że we Francji to przypada na 45 lat i 8 miesięcy życia. Tak postępując, towarzystwo gra w loterią – gdzie jest połowa losów wygrywających, i jak widzimy ze stanu ich majątkowego, że się na statystycznych danych nie zawodzą wcale. Niektóre bowiem z tych towarzystw mają przeszło 60% czystego zysku.