Version classiqueVersion mobile

Pseudo-Skylax : le périple du Pont-Euxin

 | 
Patrick Counillon

1. Texte et traduction

Texte intégral

  • 2 Cette édition remplace Counillon 1986-1987, où j'abordais pour la première fois ce texte et ses dif (...)

1Le texte du périple est édité à partir du Parisinus sup. gr. 443, en suivant les divisions des GGM. Comme le texte adopté s'aligne le plus souvent sur celui de K. Müller, l'apparat critique qui accompagne cette édition ne relève, en plus des leçons du manuscrit, que les divergences entre son édition et la mienne2.

  • 1  § 67 Καλεται δὲ νάπλους ὁ τόπος ἀνὰ Βόσπορον : νάπλους καλεται δὲ ὁ τόπος ἀναβόσπορον (sic) D  (...)

§ 67. πò τούτου πί τοῦ στόματος τοῦ Πόντου εἰσὶ στάδιοι φ’. νάπλους. Καλεται δὲ νάπλους τόπος ἀνὰ Βόσπορον μέχρι ἂν ἔλθης ἐφ’'Ιερόν. φ’Ιερόῦ δὲ τò στόμα ἐστὶ τοῦ Πόντος ερος στάδια ζ’.Εἰσὶ δὲ ἐν τῷ Πόντω πόλεις Ἑλληνίδες αἵδε ἐν Θρκῃ·πολλωνία, Μεσημβρία, δησòς πόλις, Κάλλατις καὶ ποταμòς’Ίστρος. Παράπλους δὲ τῆς Θράκης ἀπò Στρυμόνος ποταμο μέχρι Σηστοῦ δύο ἡμερῶν καὶ νυκτῶν δύο, ἀπò δὲ Σηστοῦ μέχρι στόματος το Πόντου δύο ἡμερῶν καὶ νυκτῶν δύο, ἀπò δὲ τοῦ στόματος μέχρι τοῦ’Ίστρου ποταμοῦ ἡμερῶν τριῶν καὶ νυκτῶν τριῶν. σύμπας περίπλους ἀπò Θρᾀκης καὶ ποταμοῦ Στρυμόνος μέχρι τοῦ ’Ίστρου ποταμοῦ κτὼ ἡμερῶν καὶ οκτώ νυκτῶν1

  • 2 § 68 Σκυθία : Σκυθίας D ; Τύρις : τρίσσης D ; Νικόνιον : νεονείων D ; φιοῦσσα : Όφιοῦσα D ; τς ηπ (...)

§ 68. Σκυθία, Ταῦροι. Μετὰ δὲ Θρᾀκην εἰσὶ Σκύθαι ἔθνος καὶ πόλεις ἐν αὐτοῖς Ἑλληνίδες αἵδε Τύρις ποταμός, Νικώνιον πόλις, φιοῦσσα πόλις. Ἐπὶ δὲ τῇ Σκυθικῇ ἐποικοῦσι Ταύροι ἔθνος ἀκρωτήριον τς ἠπείρου·εἰς θάλατταν δὲ τò ἀκρωτήριόν ἐστιν. Έν δὲ τῇ Ταυρικῇ οἰκοῦσιν Ἕλληνες οἵδε· Χερρόνησος, ἐμπόριον· Κριού Μέτωπον, ἀκρωτήριον τῆςΤαυρικῆς2

  • 3 Pour le Périple, les noms de lieux et de peuples sont transcrits du grec au plus près (par exemple (...)

§ 673. A partir de là jusqu'à l'embouchure du Pont, il y a 500 stades. Anaplous. On appelle Anaplous la partie du Bosphore que l'on parcourt pour arriver à Hieron. A hauteur de Hieron, la largeur de l'embouchure du Pont est de 7 stades. Il y a dans le Pont les cités suivantes en Thrace : Apollônia, Mesembria, la cité d'Odèsos, Kallatis et le fleuve Istros. La navigation le long des côtes de Thrace depuis le fleuve Strymôn jusqu'à Sestos prend deux jours ; depuis Sestos jusqu'à l'embouchure du Pont deux jours et deux nuits ; et de l'embouchure du Pont jusqu'au fleuve Istros trois jours et trois nuits. L'ensemble du périple depuis le fleuve Strymôn et la Thrace jusqu'au fleuve Istros est de huit jours et huit nuits.

§ 68. Scythie. Tauroi. Après la Thrace, il y a le peuple des Scythes et, dans leur pays, les cités grecques suivantes : le fleuve Tyris, la cité de Nikônion, la cité d'Ophioussa. Près de la Scythie, le peuple des Tauroi occupe un cap du continent : ce cap s'avance dans la mer. En Taurique sont installés les Grecs ci-après : Chersonèsos, emporion ; Kriou Metôpon, cap de Taurique.

Μετὰ δὲ ταῦτά εἰσι Σκύθαι πάλιν, πόλεις δὲ Ἑλληνίδες αἳδε ἐν αυτ Θευδοσία. Κύδαια καὶ Νύμφαιον, Παντικάπαιον, Μυρμήκιον. Παράπλους εὐθὺς ἀπò Ἴστρου ἐπὶ Κριο Μέτωπον, τριν ήμερων καὶ τριν νυκτν, ὁ δὲ παρὰ γῆν διπλάσιος· ἔστι γὰρ κόλπος. Ἐν δὲ τῷ κόλπ τούτι νῆσός ἐστι, νῆσος δὲ έρημη, ᾖ νομα Λευκή, ἱερὰ τοῦ Άχιλλέως.

πò δὲ Κριοῦ Μετώπου πλοῦς εἰς Παντίκαπαιον ἡμέρας καὶ νυκτός-ἀπò δὲ Παντικαπαίου ἐπί τò στόμα τς Μαιώτιδος λίμνης ἐστὶ στάδια κ'. Ἡ δὲ Μαιῶτις λίμνη λέγεται εἰς ἥμισυ εναι το Πόντου. Ἐν δὲ τ Μαιώτιδι λίμν εὐθὺς εἰσπλέοντί εἰσιν ἐπ’ἀριστερᾶς Σκύθαι· καθήκουσι γὰρ ἐκ τς έξω θαλάσσης υπέρ τς Ταυρικῆς εἰς τήν Μαιῶτιν λίμνην Συρμάται έθνος, καί ποταμός Τάναϊς ορίζει Ασίαν καί Ευρώπην.

  • 3 § 69 ἁπάσης τς Εὐρώπης : ἁπάσης τς... υριοῦ. εἰς τὴν..α.ῶτην λίμνην, a.c. ; λογιζομένοις ὅσαι : λ (...)

§ 69. Παράπλους ἁπάσης τς Ερώπης. φ’ Ἡρακλείων στηλών τῶν ἐν τ Ερώπ περιπλέοντι τούς κόλπους παρὰ γν, λογιζομένοις ὅσαι γεγραμμέναι εἰσὶ νύκτες ἀντὶ τούτων ἠμέρας, καὶ που στάδιά εἰσι γεγραμμένα, ἀντὶ τῶν φ'σταδίων ἡμεραίου το πλέοντος, γίνεται τς Εὐρώπης ὁ παράπλους, τοῦ Πόντου ὄντος ίσου καὶ το ἠμίσεος μέρους τς Μαιώτιδος λίμνης, ἡμερῶν ρν' τριῶν. Μέγιστοι δὲ ποταμοί εἰσιν ἐν τ Εὐρώπῃ ὁ Τάναϊς, ὁ Ἴστρος, ὁ 'Ροδανός3

Après quoi ce sont de nouveau les Scythes ; on y trouve les cités grecques suivantes : Theudosia, Kydaia, Nymphaion, Pantikapaion, Myrmèkion. La navigation en droite ligne depuis l'Istros jusqu'à Kriou Metôpon est de trois jours et trois nuits, de deux fois cette durée le long de la côte : il y a un golfe. Et dans ce golfe se trouve une île, une île déserte, dont le nom est Leukè, qui est l'île sacrée d'Achille.

Depuis Kriou Metôpon, la navigation jusqu'à Pantikapaion est d'un jour et une nuit. De Pantikapaion à l'embouchure du lac Méotide, il y a 20 stades. On dit que le lac Méotide mesure près de la moitié du Pont. Dans le lac Méotide, pour le bateau qui y pénètre en droite ligne, les Scythes sont à main gauche : le territoire du peuple des Syrmatai s'étend en effet depuis la mer extérieure, au-delà de la Taurique, jusqu'au lac Méotide, et le Tanaïs sépare l'Asie de l'Europe.

§ 69. Navigation générale de l'Europe. Depuis les Colonnes d'Héraclès d'Europe, si l'on fait le tour des golfes en suivant la côte et si l'on décompte autant de jours que l'on a noté de nuits, et, là où l'on a noté des stades, un jour de navigation pour 500 stades, la navigation le long des côtes de l'Europe, en comptant que le Pont est égal à la moitié du lac Méotide, devient de 153 jours. Les plus grands fleuves d'Europe sont le Tanaïs, l'Istros et le Rhône.

  • 4 § 70 σία. : σία. Σαυρομάται. Müller ; Σαυρομάται : Σαυροβᾶται D, om. Müller ; Σαυροματῶv : Σαυροβ (...)

§ 70. σία. πò Τανάϊδος δὲ ποταμοῦ ἄρχεται ἡ σία. Σαυρομάται. Καὶ πρώτον ἔθνος αὐτῆς ἐστιν ἐν τῷ Πόντ Σαυρομάται. Σαυροματῶν δέ ἐστιν ἔθνος Γυναικοκρατούμενοι4.

§71. Μαιῶται. Τῶν Γυναικοκρατουμένων ἔχονται Μαιῶται.

  • 5 § 71 Σινδοί : Σιντοί D. Σίνδοι Müller.

§ 72. Σινδοί. Μετὰ δὲ Μαιώτας Σινδοὶ ἔθνος. Διήκουσι γὰρ οὗτοι καὶ εἰς το ἔξω τς λίμνης, καὶ εἰσι πόλεις ἐν αὐτοῖς Ἑλληνίδες αἵδε· Φαναγόρου πόλις, Κήποι, Σινδικòς Λιμὴν, Πάτους5.

  • 6 § 72 Κερκέται ἤτοι Τορέται ἔθνος : Κερκέται ἔθνος D, Müller.

§ 73. Κερκέται. Μετὰ δὲ Σινδικòν Λιμένα, Κερκέται τοι Τορέται έθνος6.

  • 7 § 73 καὶ πόλις : <ΤΟΡΕΤΑΙ. Μετά δὲ Κερκέτας Τορέται ἔθνος> καὶ πόλις Müller.

§ 74. καὶ πόλις Ἑλληνὶς Τορικòς καὶ λιμήν7.

  • 8 § 74 χαιοὶ. Μετὰ δὲ Τορέτας χαιοὶ ἔθνος.

§ 75. χαιοί. Μετὰ δὲ Τορέτας χαιοὶ ἔθνος8.

  • 9 § 75 Ἠνίοχοι. Μετά δὲ χαιοὺς Ηνίοχοι ἔθνος.

§ 76. Ἡνίοχοι. Μετὰ δὲ χαιοὺς Ἡνίοχοι έθνος9.

  • 10 § 76 <Μετὰ δε Ἠνίοχους Κοραξοὶ ἔθνος> vide adn.

§ 77. Κοραξοί. <Μετὰ δὲ Ἡνιόχους, Κοραξοὶ ἔθνος>10.

  • 11 § 77 Κορική : om. D, Κωλική et mox Κωλικὴ, Κωλικὴν Müller.

§ 78. Κορική. Μετὰ δὲ Κοραξοὺς Κορικὴ ἔθνος11.

§ 70. Asie. A partir du fleuve Tanaïs commence l'Asie. Sauromatai. Et le premier peuple d'Asie dans le Pont est celui des Sauromatai : aux Sauromatai appartient le peuple des Gynaikokratoumenoi.

§71. Maiôtai. Aux Gynaikokratoumenoi succèdent les Maiôtai.

§ 72. Sindoi. Après les Maiôtai. vient le peuple des Sindoi : leur territoire s'étend aussi jusqu'à l'extérieur du lac. On y trouve les cités grecques suivantes : cité de Phanagoras, Kèpoi, Sindikos Limèn, Patous.

§ 73. Kerketai. Après Sindikos Limèn, il y a le peuple des Kerketai ou Toretai,

§ 74. et la cité grecque de Torikos et son port.

§ 75. Achaioi. Après les Toretai, il y a le peuple des Achaioi.

§ 76. Hèniochoi. Après les Achaioi, il y a le peuple des Hèniochoi.

§ 77. Koraxoi <Après les Hèniochoi, il y a le peuple des Koraxoi>

§ 78. Korikè. Après les Koraxoi, il y a le peuple de Korikè.

  • 12 § 78 Μελαγχλαίνοι et mox Μελαγχλαίνους : Μελαγχνάνοι, Μελαγχνάνους D.

§ 79. Μελαγχλαίνοι. Μετὰ δὲ Kορικὴν Μελαγχλαίνοι ἔθνος καὶ ποταμός ἐν αὐτοῖς Μητάσωρις καὶ Αἰγίπιος ποταμός12.

§ 80. [Γέλωνες.] Μετὰ δὲ Μελαγχλαίνους, Γέλων.

  • 13 § 79 Διοσκουρίας : Διοσκουρὶς D, Müller ; Χιρόβος : Χερόβιος Müller ; Αίαν : μάλην D ; Μήδεια : Μιδ (...)

§81. Κόλχοι. Μετὰ δὲ τούτους Κόλχοι ἔθνος καὶ Διοσκουρίας πόλις καὶ Γυηνός πόλις Ἑλληνὶς καὶ Γυηνòς ποταμòς καὶ Χιρόβος ποταμός, Χόρσος ποταμός,’Άριος ποταμός, Φάσις ποταμός καὶ Φάσις Ἑλληνὶς πόλις· καὶ ανάπλους ἀνὰ τòν ποταμόν σταδίων ρπ'εἰς πόλιν Ααν μεγάλην βάρβαρον ὅθεν ἠ Μήδεια ν. Ἐνταῦθά ἐστι 'Ρὶς ποταμός, Ἴσις ποταμός, Αστῶν Ποταμός, ’Άψαρος ποταμός13

  • 14 § 80 Βούσηρες, Βούσηρας : Βύζηρες, Βύζηρας Müller.

§ 82. Βούσηρες. Μετὰ δὲ τος Κόλχους, Βούσηρες ἔθνος καὶ Δαραανῶν ποταμός καὶ ρίων ποταμός14.

  • 15 § 81 Ώδεινιòς : Ώδεινιòς, Müller.

§ 83. Ἐκεχειριεῖς. Μετὰ δὲ Βούσηρας, Ἐκεχειριεῖς ἔθνος καὶ ποταμός Πορδανὶς καὶ ραβὶς ποταμός. Λίμνη πόλις, Ώδεινιòς πόλις Ἑλληνίς15.

  • 16 § 82 Βέχειρες : Βέχειρος D, Βέχειροι Müller ; Βεχειρὰς : Βεχειριὰς, Müller.

§ 84. Βεχειρική. Μετὰ δ’ Ἐκεχειριεῖς, Βέχειρες ἔθνος, Βεχειρικòς Λιμήν, Βεχειρὰς πόλις Ἑλληνὶς16.

§ 79. Melanchlainoi. Après la Korikè, il y a le peuple des Melanchlainoi, et dans leur pays le fleuve Mètasôris et le fleuve Aigipios.

§ 80. [Gelônes.] Après les Melanchlainoi, le Gelôn.

§81. Kolchoi. Après eux il y a le peuple des Kolchoi, la cité de Dioskourias, la cité grecque de Gyènos, le fleuve Gyènos, le fleuve Chirobos, le fleuve Chorsos, le fleuve Arios, le fleuve Phase, la cité grecque de Phasis : et il faut remonter le fleuve sur 180 stades pour arriver à la grande cité barbare d'Aia d’où était originaire Médée. Il y a là le fleuve Rhis, le fleuve Isis, le Fleuve des Brigands, le fleuve Apsaros.

§ 82. Bousères. Après les Kolchoi, il y a le peuple des Bousères, le fleuve Daraanôn, le fleuve Ariôn.

§ 83. Ekecheirieis. Après les Bousères, il y a le peuple des Ekecheirieis, le fleuve Pordanis, le fleuve Arabis, la cité de Limnè, la cité grecque d’Hôdeinios.

§ 84. Becheirikè. Après les Ekecheirieis, il y a le peuple des Becheires, Becheirikos Limèn, la cité grecque de Becheiras.

  • 17 § 83 Τραπεζους : Τραπετοὺς D.

§ 85. Μακροκέφαλοι. Μετὰ δὲ Βέχειρας, Μακροκέφαλοι ἔθνος καὶ Ψωρῶν Λιμήν, Τραπεζοὺς πόλις Ἑλληνίς.17

  • 18 § 84 Μοσσυνοίκους : Μοσσινούς D.

§ 86. Μοσσύνοικοι. Μετὰ δὲ Μακροκεφάλους, Μοσσύνοικοι ἔθνος καὶ Ζεφύριος Λιμήν, Χοιράδες πόλις Ἑλληνίς,’ Ἄρεως νσος. Οὗτοι ὄρη κατοικοῦσιν.18

  • 19 § 85 Τιβαρηνούς : Τιβαρινούς D.

§ 87. Τιβαρηνοί. Μετὰ δὲ Μοσσυνοίκους, ἔθνος ἐστὶ Τιβαρηνοί.19

  • 20 § 86 Γενέσιντις : Γενήτης, Müller ; μένεια : Σταμένεια, Müller ; ασονία : σινεία D ; ἄκρα καὶ πό (...)

§ 88. Χάλυβες. Μετὰ δὲ Τιβαρηνούς, Χάλυβες εἰσιν έθνος καὶ Γενέσιντις λιμὴν κλειστός, μένεια πόλις Έλληνὶς καὶ Ίασονία άκρα καὶ πόλις Ἑλληνίς.20

  • 21 § 87 Θερμώδων : Θερμόδων D ; Θεμίσκυρα : s.l. D ; Ἄλυς D : Ἄλυς D α.c. ; Κερασοῦς : Κερασοῦ D.

§ 89. σσυρία. Μετὰ δὲ Χάλυβας, σσυρία ἐστὶν ἔθνος καὶ ποταμός Θερμώδων καὶ πόλις Ἑλληνὶς Θεμίσκυρα, Λύκαστος ποταμòς καὶ πόλις Ἑλληνίς, "Αλυς ποταμός καὶ Κάρουσσα πόλις Ἑλληνίς, Σινώπη πόλις Ἑλληνίς, Κερασοῦς πόλις Ἑλληνὶς καὶ’Οχέραινος ποταμός, ρμένη πόλις Ἑλληνίς καὶ λιμήν, Τετράκις πόλις Ἑλληνίς.21

§ 85. Makrokephaloi. Après les Becheires, il y a le peuple des Makrokephaloi, Psôrôn Limèn, la cité grecque de Trapezous.

§ 86. Mossynoikoi. Après les Macrokephaloi, il y a le peuple des Mossynoikoi, et Zephyrios Limèn, la cité grecque de Choirades, l'île d'Arès. Ces gens habitent les montagnes.

§ 87. Tibarènoi. Après les Mossynoikoi, il y a le peuple des Tibarènoi.

§ 88. Chalybes. Après les Tibarènoi, il y a le peuple des Chalybes, le port clos de Genesintis, la cité grecque d'Ameneia, le cap et la cité grecque d'Iasonia.

§ 89. Assyria. Après les Chalybes, il y a le peuple d'Assyria, et le fleuve Thermôdôn, la cité grecque de Themiskyra, le fleuve et la cité grecque de Lykastos, le fleuve Halys et la cité grecque de Karoussa, la cité grecque de Sinope, la cité grecque de Kerasous, et le fleuve Ocherainos, la cité grecque d'Armenè et son port, la cité grecque de Tetrakis.

  • 22 § 88 λιμήν : λιμίης D α.c. ; Κίνωλις : Κορωνὶς D ; Κάραμβις : Κάραμως D ; Παρθένιος : Παροίνιος D ; (...)

§ 90. Παφλαγόνια. Μετὰ δ’'σσυρίαν ἐστὶ Παφλαγονία ἔθνος. Ἔστι δ'ὲν αὐτ Στεφάνη Λιμήν, Κολοῦσσα πόλις Ἑλληνίς, Κίνωλις πόλις Ἑλληνίς, Κάραμβις πόλις Ἑλληνίς, Κύτωρις πόλις Ἑλληνίς, Σησαμòς πόλις Ἑλληνὶς καὶ Παρθένιος ποταμός, Τίειον πόλις Ἑλληνὶς καὶ Λιμὴν Ψύλλα καὶ ποταμός Καλλίχωρος22.

§ 91. Μαριάνδυνοι. Μετὰ δὲ Παφλαγονίαν, Μαριάνδυνοί εἰσιν ἔθνος. Ἐνταῦθα πόλις ἐστὶν Ἡράκλεια Ἑλληνὶς καὶ ποταμòς Λύκος καὶ άλλος ποταμός πιος.

  • 23 § 89 Βιθυνοί : Βιουνοί D ; ρτώνης : ρτάνης Müller ; Παρθένιος : Παροίνιος D ; Θυνίας : Θυνιὰς Mül (...)

§ 92. Βιθυνοί. Μετὰ δε Μαριανδύνους εἰσὶ Θρᾶκες Βιθυνοὶ ἔθνος, καὶ ποταμός Σαγάριος καί λλος ποταμός ρτώνης καὶ νσος Θυνίας· οἰκοῦσι δ’αὐτὴν οἱ Ἠρακλεῶται, καὶ ποταμός 'Ρῆβας. Εἶτ' ευθύς Πόρος καὶ τò προειρημένον Ἱερòν ἐν τῷ στόματι το Πόντου καὶ μετά τοτο πόλις Καλχηδῶν ἔξω Θρᾀκης, μεθ' ἣν ὁ κόλπος ὁ λβιανός23.

Παράπλους ἀπò Μαριανδυνῶν μέχρι το μυχο το κόλπου το λβιανοῦ, τοσαύτη γάρ ἐστιν ἡ Βιθυνῶν Θρᾀκη, ἡμερῶν τριῶν. πò δὲ το στόματος το Πόντου ἔως τò στόμα τς Μαιώτιδος λίμνης, παραπλήσιος ἐστιν ὁ πλοῦς, ὅ τε παρά τν Εὐρώπην καὶ τν σίαν.

§ 90. Paphlagonie. Après l'Assyria, il y a le peuple de Paphlagonie. On y trouve Stephanè Limèn, la cité grecque de Koloussa, la cité grecque de Kinôlis, la cité grecque de Karambis, la cité grecque de Kytôris, la cité grecque de Sèsamos et le fleuve Parthenios, la cité grecque de Tieion, Limèn Psylla et le fleuve Kallichôros.

§ 91. Mariandynoi. Après la Paphlagonie, il y a le peuple des Mariandynoi. Là se trouve la cité grecque d'Héraclée, le fleuve Lykos, et un autre fleuve, l'Hypios.

§ 92. Bithynoi. Après les Mariandynoi, il y a le peuple thrace des Bithynoi, le fleuve Sagarios et un autre fleuve, l'Artônès, l'île de Thynias (elle est habitée par les Héracléôtes), et le fleuve Rhèbas. Immédiatement après vient le Détroit et Hieron déjà nommé qui se trouve à l’embouchure du Pont, et après cela la cité de Kalchèdôn, hors des limites de la Thrace ; après quoi vient le golfe d'Olbia.

La navigation depuis les Mariandynoi jusqu'au fond du golfe d'Olbia, car telle est l'étendue de la Thrace des Bithynoi, est de trois jours. Depuis l'embouchure du Pont jusqu'à l'embouchure du lac Méotide, la durée de navigation est identique le long des côtes d'Europe et d'Asie.

Notes

2 Cette édition remplace Counillon 1986-1987, où j'abordais pour la première fois ce texte et ses difficultés.

3 Pour le Périple, les noms de lieux et de peuples sont transcrits du grec au plus près (par exemple κ = k, ε = e [et non é, par simplification], η = è, ω = ô, oι = oi), même pour des noms ordinairement traduits (Kerketai et non Cercètes, Mossynoikoi et non Mossynèques). Ils sont ramenés au nominatif avant transcription. Dans quelques cas l'orthographe commune a été cependant reçue pour éviter le paradoxe de rendre ambigu le banal. Sestos et non Sèstos ; Sinope et Héraclée. Ailleurs, les changements de dénomination peuvent signer la date d’un témoignage : on ne s'étonnera donc pas de trouver Trapezous, Trébizonde ou Trabzon, selon que le témoignage se rapporte à l'Antiquité, à la période byzantine, ou à l'époque contemporaine, et non Trapezonte ; en cas de doute on se reportera à l'index des noms géographiques. Les noms d'auteurs connus ou répertoriés dans les abréviations sont donnés sous leur forme courante en français.

Notes de fin

1  § 67 Καλεται δὲ νάπλους ὁ τόπος ἀνὰ Βόσπορον : νάπλους καλεται δὲ ὁ τόπος ἀναβόσπορον (sic) D ; μέχρι ἄν ἔλθῃς ἐφ’ Ιερόν : μέχρι ἂν ἔλθῃ ἐφ’ἱερόν D ; τò στόμα : το στόματός D ; δησòς πόλις : ὀδησόπολις D, δησσύπολις Müller ; Κάλλατις : Κάλλαβις D ; Στρυμόνος : τριβῶνος D.

2 § 68 Σκυθία : Σκυθίας D ; Τύρις : τρίσσης D ; Νικόνιον : νεονείων D ; φιοῦσσα : Όφιοῦσα D ; τς ηπείρου : τς ἠ πέτρου D ; Ἕλληνες οἵδε : Ἕλληνες αἵδε D, πόλεις ἐν αὐτοῖς Ἑλληνίδες αἵδε Müller ; Κύδαια : Κύταια Müller ; Νύμφαιον : Νυμφαία D ; Παντικάπαιον : παντικάπιον D ; Μυρμήκιον : Μυρμήκειον Müller ; εἰς ἥμισυ ; ἥμισυ Müller ; Μαιῶτιν : μαιῶτην D ; λίμνην Συρμάται ἔθνος : λίμνην. ΣΥΡΜΑΤΑΙ <Μετὰ δὲ Σκύθας Συρμάται> ἔθνος Müller ; ρίζει : <καὶ> ρίζει Müller.

3 § 69 ἁπάσης τς Εὐρώπης : ἁπάσης τς... υριοῦ. εἰς τὴν..α.ῶτην λίμνην, a.c. ; λογιζομένοις ὅσαι : λογιζομένοις σῶσαι D. λογιζομένω δὲ ὅσαι Müller ; ἡμεραίου τού πλέοντος : ἡμεραῖον τòν πλοῦν, Müller ; το Πόντου ὄντος ἴσου καὶ το ἡμίσεος μέρους τς : το ἡμίσεος μέρους το Πόντου ὄντος ίσου τς Müller.

4 § 70 σία. : σία. Σαυρομάται. Müller ; Σαυρομάται : Σαυροβᾶται D, om. Müller ; Σαυροματῶv : Σαυροβατῶv D ; Γυναικοκρατούμενοι : γυναικοκρατούμενον Müller.

5 § 71 Σινδοί : Σιντοί D. Σίνδοι Müller.

6 § 72 Κερκέται ἤτοι Τορέται ἔθνος : Κερκέται ἔθνος D, Müller.

7 § 73 καὶ πόλις : <ΤΟΡΕΤΑΙ. Μετά δὲ Κερκέτας Τορέται ἔθνος> καὶ πόλις Müller.

8 § 74 χαιοὶ. Μετὰ δὲ Τορέτας χαιοὶ ἔθνος.

9 § 75 Ἠνίοχοι. Μετά δὲ χαιοὺς Ηνίοχοι ἔθνος.

10 § 76 <Μετὰ δε Ἠνίοχους Κοραξοὶ ἔθνος> vide adn.

11 § 77 Κορική : om. D, Κωλική et mox Κωλικὴ, Κωλικὴν Müller.

12 § 78 Μελαγχλαίνοι et mox Μελαγχλαίνους : Μελαγχνάνοι, Μελαγχνάνους D.

13 § 79 Διοσκουρίας : Διοσκουρὶς D, Müller ; Χιρόβος : Χερόβιος Müller ; Αίαν : μάλην D ; Μήδεια : Μιδιὰ D.

14 § 80 Βούσηρες, Βούσηρας : Βύζηρες, Βύζηρας Müller.

15 § 81 Ώδεινιòς : Ώδεινιòς, Müller.

16 § 82 Βέχειρες : Βέχειρος D, Βέχειροι Müller ; Βεχειρὰς : Βεχειριὰς, Müller.

17 § 83 Τραπεζους : Τραπετοὺς D.

18 § 84 Μοσσυνοίκους : Μοσσινούς D.

19 § 85 Τιβαρηνούς : Τιβαρινούς D.

20 § 86 Γενέσιντις : Γενήτης, Müller ; μένεια : Σταμένεια, Müller ; ασονία : σινεία D ; ἄκρα καὶ πόλις : ἀκρόπολις D, Müller.

21 § 87 Θερμώδων : Θερμόδων D ; Θεμίσκυρα : s.l. D ; Ἄλυς D : Ἄλυς D α.c. ; Κερασοῦς : Κερασοῦ D.

22 § 88 λιμήν : λιμίης D α.c. ; Κίνωλις : Κορωνὶς D ; Κάραμβις : Κάραμως D ; Παρθένιος : Παροίνιος D ; Τίειον : Τίθιον D ; καὶ Λιμήν Ψύλλα : καὶ λιμὴv, Ψύλλα Müller.

23 § 89 Βιθυνοί : Βιουνοί D ; ρτώνης : ρτάνης Müller ; Παρθένιος : Παροίνιος D ; Θυνίας : Θυνιὰς Müller ; οἱ Ἠρακλεῶται : Οἱρακλεῶται D, Ήρακλεῶται Müller ; Πόρος : ὁ πόρος Müller ; Ιερòν : ἱερòν Müller ; Καλχηδῶν : Καλχιδῶν D ; Μαριανδυνῶν : Μαρσανδυνῶν D ; ἔως : ἕως <ἐπὶ> Müller.

© Ausonius Éditions, 2004

Conditions d’utilisation : http://www.openedition.org/6540

Cette publication numérique est issue d’un traitement automatique par reconnaissance optique de caractères.
Rechercher dans OpenEdition Search

Vous allez être redirigé vers OpenEdition Search